İndi klubun çıxardığı nəticələr hesabdan daha vacibdir: 4-0 hesablı məğlubiyyət yalnız konkret inkişaf proqramına çevrildikdə mənalıdır
"Sabah"ın UEFA Çempionlar Liqasının əsas mərhələsindəki tarixi debütü hesab baxımından ağrılı, lakin məzmun baxımından proqnozlaşdırıla bilən məğlubiyyətlə başa çatdı. "Old Trafford"da bakılılar "Mançester Yunayted"ə 4-0 hesabı ilə məğlub oldular. Mateus Kunya, Bruno Fernandes, Benjamin Şeşko və Lisandro Martinezin qolları təkcə nəticəni müəyyənləşdirmədi, həm də Azərbaycan çempionunun hələ də qət etməli olduğu məsafənin böyüklüyünü göstərdi.
Lakin "Sabah" üçün matçın əhəmiyyəti təkcə nəticə deyil, daha çoxdur. Bakı klubu "Qarabağ"dan sonra Avropanın ən yaxşı yarışının əsas mərhələsinə yüksələn ikinci Azərbaycan komandası oldu. Finala gedən yol inandırıcı idi: Valdas Dambrauskasın komandası səkkiz seçmə oyunundan altısında qalib gələrək "The New Saints", "KuPS", "Aarhus" və "Hapoel Be'er Sheva"nı məğlub etdi. Buna görə də "Sabah"ın "Old Trafford"da meydana çıxması təsadüfi deyildi. Klub Avropanın ən məşhur brendlərindən birinə qarşı keyfiyyətini sınamaq hüququ qazanmışdı.
Əsl təhlil burada başlayır. Seçmə mərhələ və Çempionlar Liqasının əsas mərhələsi kluba fərqli tələblər qoyur. Əvvəlki turlarda "Sabah" müəyyən zəif cəhətləri intizam, təşkilatçılıq və fiziki hazırlıqla kompensasiya edə bilərdi. Mançesterdə bu resurslar yetərli olmadı. "Mançester Yunayted" qonaqlarını daha sürətli qərarlar qəbul etməyə məcbur etdi: topa nəzarət etmək, hücumu irəli aparmaq və ya topu itirdikdən sonra yenidən qruplaşmaq üçün demək olar ki, heç bir vaxt qoymadı.
Fərq əsasən keçidlərdə və məkan idarəetməsində özünü göstərdi. Topu itirdikdən sonra "Qırmızı şeytanlar" oyunun nəzarətini daha tez bərpa etdilər və ələ keçirdikdən sonra dərhal topu irəli apardılar. "Sabah" daim maksimuma diqqət yetirməli idi, çünki hər hansı bir gecikmə və ya səhv ötürmə təhlükəli vəziyyətə səbəb ola bilərdi. Bu səviyyədə fərdi bacarıq artıq komandanın ümumi sürətindən ayrı deyil: oyunçu yalnız düzgün qərar verməklə kifayətlənməməli, həm də bunu rəqibindən bir saniyə əvvəl etməlidir.
Lakin "Mançester Yunayted" mükəmməl bir matç oynamaq məcburiyyətində deyildi. İngilis klubu üstün sürətindən, fiziki gücündən və icra keyfiyyətindən istifadə edərək praqmatik oynadı. Bu, matçın əsas dərslərindən biridir. Belə səviyyəli rəqiblərə qarşı təkcə təcrid olunmuş dövrlərdə təzyiqə tab gətirmək kifayət deyil; onlar matç boyu öz strukturlarını və intensivliklərini qorumalıdırlar. Yüksək səviyyəli futbola öyrəşmiş klubları bu sahədə yeni öyrənməyə başlayan komandalardan fərqləndirən şey bunu müntəzəm olaraq etmək bacarığıdır.
Dambrauskasın özü üçün də matçın simvolik əhəmiyyəti var idi. Məşqçilik karyerasının əvvəlində litvalı məşqçi “Mançester Yunayted” futbol məktəbində çalışıb və indi o, Çempionlar Liqasına vəsiqə qazanan komandaya rəhbərlik edərək “Old Trafford”a qayıdıb. Lakin bu qayıdışın romantik elementi tez bir zamanda idman reallığına yol verdi. Sabah nə məşqdə, nə də daxili liqada tam şəkildə təkrarlana bilməyən təcrübə qazandı.
İndi klubun çıxardığı nəticələr hesabdan daha vacibdir. 4-0 hesablı məğlubiyyət yalnız konkret inkişaf proqramına çevrildikdə mənalıdır. “Sabah” təkcə fərdi mövqelər üzərində deyil, həm də heyətin dərinliyi, məşq intensivliyi, rotasiya keyfiyyəti və ardıcıl yüksək səviyyəli matçlara tab gətirmək qabiliyyəti üzərində işləməlidir. Başqa sözlə, sual təkcə əsas heyəti necə gücləndirmək deyil, həm də bütün heyətin Avropa mövsümünün tələblərinə cavab verə bilib-bilməyəcəyidir.
Bu, başqa bir məsələni ortaya çıxarır: kadrlar. Çempionlar Liqasındakı uğur klubun oyunçular üçün cəlbediciliyini artırır, eyni zamanda, oyunçularını daha varlı Avropa komandaları üçün daha görünən edir. Buna görə də, "Sabah" rəhbərliyi təkcə güclü oyunçular tapmaqla yanaşı, həm də heyətdə daimi yenilənmə mexanizmi yaratmaq, aparıcı oyunçuların getməsinin idman modelini pozmamasını təmin etmək kimi bir çətinliklə üzləşir. Belə bir dərinlik olmadan, birdəfəlik Avropa uğurlarını sabitliyə çevirmək çətin olacaq.
İqtisadi komponent də burada strateji əhəmiyyət kəsb edir. Çempionlar Liqasında iştirak kluba maliyyə resursları, beynəlxalq tanınma və transfer siyasəti üçün yeni imkanlar gətirir. Lakin əsl təsir yalnız bu resurslar futbol sisteminə - heyətə, infrastruktura, akademiyaya, analitik heyətə və oyunçuların inkişafına qaytarıldıqda baş verir. Sonra özünü təmin edən bir dövr yaranır: Avropa uğuru klubu gücləndirmək üçün resurslar yaradır və gücləndirilmiş klubun bu uğuru təkrarlamaq üçün daha yaxşı şansı var.
Məhz bu yolda "Sabah" öz modelini tapmalıdır. Avropa yarışlarında iştirakı istisnadan klub sisteminin sabit bir hissəsinə çevirməyi bacaran "Qarabağ" parlaq bir nümunə olaraq qalır. "Sabah" üçün bu vəzifə sadəcə təkrarlamaqdan daha mürəkkəbdir.
Bu, müstəqil bir nailiyyətdir. Avropa yarışının əsas mərhələsinə çatmağın nəticədə sensasiya kimi qəbul edilməməsini təmin etmək vacibdir. Əgər bu baş verərsə, təsir yalnız bir klubdan daha çox yayılacaq. Bir neçə Azərbaycan komandasının Avropa yarışlarında davamlı iştirakı milli çempionatda rəqabəti artıra, oyunçu hazırlığı və infrastruktur tələblərini artıra və bütün milli futbol bazarı üçün standartları yüksəldə bilər. Bu halda, “Sabah”ın uğuru təkcə onun öz nailiyyəti deyil, həm də Azərbaycan futbolunun inkişafında əlavə amil olacaq.
Mançesterə səyahət edən təxminən üç yüz azarkeş 0-3 hesabı ilə belə oyunun gedişatını dəyişdirmək üçün fürsətlər axtarmağa davam edən bir komanda gördü. Lakin “Sabah”ın əsas sınağı vətənə qayıtdıqdan sonra başlayacaq. İndi klub tarixi Çempionlar Liqasına vəsiqə qazanmasının son məqsəd deyil, daha uzun bir prosesin ilk nəticəsi olduğunu sübut etməlidir.
“Sabah” artıq Çempionlar Liqasına çıxa biləcəyini sübut edib. İndi isə orada qala biləcəyini sübut etməlidir. “Old Trafford”dakı məğlubiyyət klubun limitlərini deyil, əksinə, hələ də yüksəlməli olduğu zirvələri ortaya qoydu. Əgər bu təcrübə sistemli dəyişikliyə çevrilərsə, 0-4 hesablı məğlubiyyət nəticədə Avropa elitası ilə fərqin simvolu kimi deyil, onu daraltmaq üçün başlanğıc nöqtəsi kimi qəbul edilə bilər. Bu, “Old Trafford”un sadəcə “Sabah”ın tarixi debüt yeri olaraq qalacağını, yoxsa Azərbaycan futbolunda yeni bir fəsil üçün başlanğıc nöqtəsi olacağını müəyyən edəcək.
Müəllif: Zaur Nurməmmədov